Dendralogiya bağı
Bağın ərazisində əsaslı təmir-bərpa işləri, abadlıq və yenidənqurma işləri.
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Dendrologiya İnstitutunun yerləşdiyi ərazi 1895-1920-ci illərdə böyük xeyriyyəçi və neft milyonçusu olan Murtuza Muxtarovun şəxsi bağı olmuşdur. 1870-ci ildə Balaxanı və Zabrat kəndləri ətrafındakı mədənlərin birində fəhlə kimi işə başlayan M.Muxtarov öz bacarığı sayəsində sahibkara çevrilmiş və 1890-cı ildə özünün şəxsi qazma kontorunu açmışdır.
O, 1895-ci ildə metal ştanqlarla zərbəli qazma dəzgahını qurur və bu dəzgaha "Bakı qazma sistemi" adını verir. Sonradan bu dəzgah üçün dövlət patenti də alır. Murtuza Muxtarov taxta yonan dəzgah icad edir ki, hal-hazırda bu dəzgah Sankt-Peterburq şəhərində Dağ-Mədən İnstitutunda saxlanılır. O, 1910-cu ildə Vladiqafqazda və Əmircan kəndində məscid, Pirallahı yaxınlığında mayak və məktəb binası inşa etdirib.
O, 1895-ci ildə metal ştanqlarla zərbəli qazma dəzgahını qurur və bu dəzgaha "Bakı qazma sistemi" adını verir. Sonradan bu dəzgah üçün dövlət patenti də alır. Murtuza Muxtarov taxta yonan dəzgah icad edir ki, hal-hazırda bu dəzgah Sankt-Peterburq şəhərində Dağ-Mədən İnstitutunda saxlanılır. O, 1910-cu ildə Vladiqafqazda və Əmircan kəndində məscid, Pirallahı yaxınlığında mayak və məktəb binası inşa etdirib.
Bağ 1966-1996-cı ildə Azərbaycan Elmlər Akademiyası Nəbatat İnstitutunun elmi strukturuna daxil olmuşdur, 1996-cı ildən isə AMEA-nın Rəyasət Heyətinin, Biologiya və Tibb Elmləri bölməsinin qərarı ilə Mərdəkan Dendrarisi Biologiya Elmləri Bölməsinə tabe edilmis, ona hüquqi status verilmişdir. 2014-cü ildən AMEA-nın Rəyasət Heyətinin qərarı ilə Dendrologiya İnstitutu adına layiq görülüb.
Hazırda Dendrologiya İnstitutu Dünya Botanika Bağlarının üzvüdür, 100-dən çox botanika bağları ilə qarşılıqlı əməkdaşlıq edir. Dendrologiya İnstitutunda Azərbaycan dendroflorasının çoxcildli nəşrinin hazırlanmağı ilə yanaşı, Otaq Bitkiləri Ensklopediyası, Gülçülük Ensklopediyası, Ekologiya dərs vəsaiti və s. çapdan çıxmışdır. Bağda yenidənqurma, abadlaşdırma işləri aparılmış, növ zənginliyini bərpa etmək məqsədi ilə dünyanın müxtəlif ölkələrindən 700-ə yaxın yeni bitki növləri gətirilmiş, bioekoloji xüsusiyyətləri öyrənilmiş və kolleksiyalara daxil edilmişdir. Park dizaynın ən yaxşı nümunələrindən istifadə edilərək şərq və qərb memarlığı ənənələri ilə tərtib edilmişdir.
Ümumi sahəsi 12 hektar olan Dendrologiya bağında 600-dək bitki növü var. Bunlardan 363-ü ağac, 106-sı oranjereya, 34-dən çoxu ot bitkiləri, 53-ü İsə müxtəlif gül növləridir. Bağın kolleksiya sahələrində Azərbaycanın "Qırmızı Kitab"ına salınmış 141 növ ağac və kol bitkilərindən bir çoxu mühafizə edilir. Ərazinin 8 hektarında yerləşən kolleksiya sahələrini landşaft memarlığının nümunəsi kimi milli sərvət hesab etmək olar. Ərazinin digər hissəsində istixanalar, çarhovuzlar inzibati və laboratoriya binaları yerləşir.
Hazırda Dendrologiya İnstitutu Dünya Botanika Bağlarının üzvüdür, 100-dən çox botanika bağları ilə qarşılıqlı əməkdaşlıq edir. Dendrologiya İnstitutunda Azərbaycan dendroflorasının çoxcildli nəşrinin hazırlanmağı ilə yanaşı, Otaq Bitkiləri Ensklopediyası, Gülçülük Ensklopediyası, Ekologiya dərs vəsaiti və s. çapdan çıxmışdır. Bağda yenidənqurma, abadlaşdırma işləri aparılmış, növ zənginliyini bərpa etmək məqsədi ilə dünyanın müxtəlif ölkələrindən 700-ə yaxın yeni bitki növləri gətirilmiş, bioekoloji xüsusiyyətləri öyrənilmiş və kolleksiyalara daxil edilmişdir. Park dizaynın ən yaxşı nümunələrindən istifadə edilərək şərq və qərb memarlığı ənənələri ilə tərtib edilmişdir.
Ümumi sahəsi 12 hektar olan Dendrologiya bağında 600-dək bitki növü var. Bunlardan 363-ü ağac, 106-sı oranjereya, 34-dən çoxu ot bitkiləri, 53-ü İsə müxtəlif gül növləridir. Bağın kolleksiya sahələrində Azərbaycanın "Qırmızı Kitab"ına salınmış 141 növ ağac və kol bitkilərindən bir çoxu mühafizə edilir. Ərazinin 8 hektarında yerləşən kolleksiya sahələrini landşaft memarlığının nümunəsi kimi milli sərvət hesab etmək olar. Ərazinin digər hissəsində istixanalar, çarhovuzlar inzibati və laboratoriya binaları yerləşir.
Prezident İlham Əliyevin müvafiq tapşırığı və Birinci vitse-prezident Mehriban xanım Əliyevanın diqqət və qayğısı sayəsində Dendrologiya bağında əsaslı təmir-bərpa işləri həyata keçirilir. Dendrologiya bağında qəzalı vəziyyətdə olan üçmərtəbəli inzibati bina və istixanalar sökülüb və onların yerində yeni, müasir inzibati bina və 3 ədəd istixana tikilir.
Hazırda burada nəzarət-buraxılış məntəqəsinin və köməkçi tikililərin əsaslı təmiri, giriş hissədə yeni fəvvarənin yaradılması, ərazidəki dairəvi və dördbucaqlı su hovuzlarının əsaslı təmiri, ərazi boyunca uzanan hasarın yenidən qurulması işləri aparılır.
Həmçinin parkın bütün ərazisinin abadlaşdırılması, müasir işıqlandırma sisteminin quraşdırılması, piyada yollarının çəkilməsi, uşaqlar üçün əyləncə meydançalarının salınması planlaşdırılır. Əraziyə gələnlər həm bağda istirahət etmək, həm də bitkilərlə tanış olmaq imkanı qazanacaqlar.
Hazırda burada nəzarət-buraxılış məntəqəsinin və köməkçi tikililərin əsaslı təmiri, giriş hissədə yeni fəvvarənin yaradılması, ərazidəki dairəvi və dördbucaqlı su hovuzlarının əsaslı təmiri, ərazi boyunca uzanan hasarın yenidən qurulması işləri aparılır.
Həmçinin parkın bütün ərazisinin abadlaşdırılması, müasir işıqlandırma sisteminin quraşdırılması, piyada yollarının çəkilməsi, uşaqlar üçün əyləncə meydançalarının salınması planlaşdırılır. Əraziyə gələnlər həm bağda istirahət etmək, həm də bitkilərlə tanış olmaq imkanı qazanacaqlar.
Burada parkın əsasını qoyan xeyriyyəçi Murtuza Muxtarovun ev muzeyinin təmir və bərpa işləri, şair Sergey Yesenin ev muzeyinin bünövrəsinin möhkəmləndirilməsi və əsaslı təmiri aparılır. Yeni layihəyə əsasən, parkda ağacların və yaşıllıqların sayının artırılması nəzərdə tutulur, mövcud ağaclara nəzarət və qulluq işləri gücləndirilir. Buraya Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin və bir çox elmi-tədqiqat institutlarının mütəxəssisləri tərəfindən baxış keçirilib, qurumuş və xəstə ağacların müalicə edilməsi məqsədi ilə müxtəlif rəylər verilib.
Dendrologiya bağında yenidənqurma və abadlıq işləri başa çatdırıldıqdan sonra bura paytaxt sakinlərinin və qonaqların asudə vaxtlarını səmərəli keçirmələri üçün gözəl təbiət nümunəsinƏ çevriləcək. Yeni layihəyə ƏsasƏn, ağacların və yaşıllıqların sayı artırılacaq. Təmir işlərinin gələn il başa çatdırılması nəzərdə tutulub. Qeyd edək ki, həyata keçirilən bu layihə sosial xarakter daşıyır və onun məqsədi paytaxtda aparılan abadlıq-quruculuq işlərinə töhfə verməkdir. Bundan başqa, layihənin özəlliyini artıran daha bir mühüm məqam ərazidə meşə tipli yeni parkın salınmasıdır. Bu, paytaxtın ekoloji vəziyyətinin yaxşılaşdırılması tədbirlərinin mühüm tərkib hissəsi olmaqla yanaşı, ətraf ərazilərdə yaşayan sakinlərin istirahətinin də yüksək səviyyədə təşkil edilməsinə geniş imkanlar yaradır.
Dendrologiya bağında yenidənqurma və abadlıq işləri başa çatdırıldıqdan sonra bura paytaxt sakinlərinin və qonaqların asudə vaxtlarını səmərəli keçirmələri üçün gözəl təbiət nümunəsinƏ çevriləcək. Yeni layihəyə ƏsasƏn, ağacların və yaşıllıqların sayı artırılacaq. Təmir işlərinin gələn il başa çatdırılması nəzərdə tutulub. Qeyd edək ki, həyata keçirilən bu layihə sosial xarakter daşıyır və onun məqsədi paytaxtda aparılan abadlıq-quruculuq işlərinə töhfə verməkdir. Bundan başqa, layihənin özəlliyini artıran daha bir mühüm məqam ərazidə meşə tipli yeni parkın salınmasıdır. Bu, paytaxtın ekoloji vəziyyətinin yaxşılaşdırılması tədbirlərinin mühüm tərkib hissəsi olmaqla yanaşı, ətraf ərazilərdə yaşayan sakinlərin istirahətinin də yüksək səviyyədə təşkil edilməsinə geniş imkanlar yaradır.
Bağın 3D render görüntüləri